ಚತುರ್ಥಿಯಂದು ಕೆಲವರು ಬಾಲಗಣಪತಿಯನ್ನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆ ಮಾಡೋದೇಕೆ?

ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿ ಅಂದ್ರೆ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬೀಳೋದು ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಗಣಪತಿ ಮೂರ್ತಿಗಳು. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಒಂದೊಂದು ರೀತಿಯ ಗಣಪತಿ. ಆದರೆ ಕೆಲ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಮುದ್ದಾದ ಬಾಲಗಣಪತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆ ಮಾಡಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಬಾಲಗಣಪತಿ
ಬಾಲಗಣಪತಿ ಅಂದ್ರೆ ಗಣೇಶನ ಬಾಲರೂಪ. ಮಗುವಿನಂತೆ ಕಾಣುವ ಈ ರೂಪವನ್ನು ಗಣೇಶನ ಹಲವು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಬಾಲಗಣಪತಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶನನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮುಗ್ಧತೆ, ಸಂತೋಷ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಶುಭಾರಂಭದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಕಾಣಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಹಣ್ಣುಗಳಿಗೂ ವಿಶೇಷ ಅರ್ಥ
ಬಾಲಗಣಪತಿಯ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಕೈಯಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಹಣ್ಣುಗಳು, ಕಬ್ಬು ಮತ್ತು ಸಿಹಿ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ. ಮಾವು, ಬಾಳೆಹಣ್ಣು ಅಥವಾ ಕಬ್ಬು ಮುಂತಾದವು ಕೇವಲ ಮೂರ್ತಿಯ ಅಲಂಕಾರವಲ್ಲ. ಇವು ಬೆಳೆ, ಆಹಾರ, ಫಲವತ್ತತೆ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಸಂಕೇತ ಎಂದು ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ, ಬಾಲಗಣಪತಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮಗುವಿನ ಮುಗ್ಧತೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಜೀವನದ ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಭಾವನೆಯೂ ಅಡಗಿದೆ.

ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿಯೇ ಬಾಲಗಣಪತಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡ್ತಾರಾ?
ಇಲ್ಲ. ಇದೇ ಬಾಲಗಣಪತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಪ್ರಮುಖ ಗೊಂದಲ. ಮಕ್ಕಳಿರುವವರು ಮಾತ್ರ ಬಾಲಗಣಪತಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ ಅನ್ನೋದು ತಪ್ಪು.

ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ದಂಪತಿಗಳೂ ಮಕ್ಕಳಾಗಲಿ ಎಂದು ಬಾಲಗಣಪತಿಯನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಸಂತಾನ ಪ್ರಾಪ್ತಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಅಷ್ಟಕ್ಕೇ ಈ ಪೂಜೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ.

ಮನೆಯ ನೆಮ್ಮದಿ, ಸಂತೋಷ, ಸಮೃದ್ಧಿ, ಶುಭಾರಂಭ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಒಳಿತಿಗಾಗಿ ಕೂಡ ಬಾಲಗಣಪತಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸುವ ಭಕ್ತರು ಇದ್ದಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಬಾಲಗಣಪತಿ ಅಂದ್ರೆ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದವರು ಯಾಕೆ ಬಾಲಗಣಪತಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ?
ಮಗುವಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಗಣೇಶನನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಮಗು, ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಪೂರ್ಣತೆಯ ಭಾವನೆ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಸಂತಾನಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿರುವ ಕೆಲವು ದಂಪತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಮನದ ಆಸೆಯನ್ನು ಗಣಪತಿಯ ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟು ಬಾಲಗಣಪತಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನು?
ಗಣೇಶನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿವಿಧ ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ರೂಪಗಳ ಪರಂಪರೆ ಇದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಲಗಣಪತಿಯ ರೂಪವೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

ಗಣೇಶನ 32 ರೂಪಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಲಗಣಪತಿಗೆ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಈ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶನನ್ನು ಬಾಲಕನಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಕಬ್ಬುಗಳು ಪ್ರಕೃತಿ, ಬೆಳೆ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯೊಂದಿಗೆ ಈ ರೂಪವನ್ನು ಜೋಡಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಬಾಲಗಣಪತಿಯ ಬಗ್ಗೆ “ಇದೊಂದೇ ಅಧಿಕೃತ ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆ” ಎಂದು ಹೇಳುವ ಬದಲು, ಇದು ಗಣೇಶನ ಬಾಲಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆ ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಸೂಕ್ತ.

ಪೂಜಾ ವಿಶೇಷತೆ ಏನು?
ಬಾಲಗಣಪತಿಯನ್ನೂ ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಂಪ್ರದಾಯಬದ್ಧವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೂವು, ಅರಿಶಿನ, ಕುಂಕುಮ, ಹಣ್ಣು, ಮೋದಕ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ನೈವೇದ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶದ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿರಬಹುದು.

ಕೆಲವರು ತಮ್ಮ ಮನದ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಯಾವುದೇ ವಿಶೇಷ ಬೇಡಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಬಾಲಗಣಪತಿಯನ್ನು ಮನೆಗೆ ಕರೆತರುತ್ತಾರೆ.

ಬಾಲಗಣಪತಿ ಮಕ್ಕಳಿರುವವರಿಗೂ, ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದವರಿಗೂ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಭಕ್ತಿಯ ರೂಪ.

ಚಿಕ್ಕ ಮಗುವಿನಂತೆ ಕಾಣುವ ಈ ಗಣಪತಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮುಗ್ಧತೆ, ಸಂತೋಷ, ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಭರವಸೆಯ ಭಾವನೆ ಅಡಗಿದೆ. ಇದೇ ಬಾಲಗಣಪತಿಯ ನಿಜವಾದ ವಿಶೇಷತೆ