ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಸರಳ ಸ್ವಭಾವದ ಮಹಿಳೆ – ಶಿಸ್ತು, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ ಚೆನ್ನಮ್ಮ

– ಸೋಲಿನಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡಗೌಡರಿಗೆ ಬೆನ್ನೆಲುಬಾಗಿ ನಿಂತವರು

ಭಾರತದ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಹಾಗೂ ಜೆಡಿಎಸ್ ವರಿಷ್ಠ ಹೆಚ್.ಡಿ ದೇವೇಗೌಡ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಆದರೆ ಅವರ ಯಶಸ್ಸಿನ ಹಿಂದೆ ಸದಾ ಮೌನವಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಎಂದರೆ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ. ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ದೂರವೇ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ, ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿ, ದೇವೇಗೌಡರ ರಾಜಕೀಯ ಪಯಣಕ್ಕೆ ಅಚಲ ಬೆಂಬಲವಾಗಿ ನಿಂತ ಮಹಿಳೆ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಆದ್ರೆ ಅವರಿಂದು ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆದು ಇಹಲೋಕ ತ್ಯಜಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಹಳ್ಳಿಯ ಸರಳ ಜೀವನದಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಪಯಣ:
ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಸರಳ ಸ್ವಭಾವದ ಮಹಿಳೆ. ಐಷಾರಾಮಿ ಬದುಕಿಗಿಂತ ಕುಟುಂಬದ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದ ಅವರು, ಮದುವೆಯಾದ ನಂತರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕುಟುಂಬದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ತಮ್ಮ ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತರು.

ದೇವೇಗೌಡರ ಜೀವನ ಸಂಗಾತಿ:
ಹೆಚ್.ಡಿ ದೇವೇಗೌಡ ಅವರು ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಗುರುತನ್ನು ಮೂಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರು ಅವರ ಜೀವನ ಸಂಗಾತಿಯಾದರು. ಹಾಸನ ತಾಲೂಕಿನ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಿರೇಹಳ್ಳಿಯ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರು 1954 ಮೇ 25 ರಂದು ಹೆಚ್​​.ಡಿ ದೇವೇಗೌಡರ ಜೊತೆ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಿದ್ದರು. ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಪ್ರವಾಸ, ಸಭೆಗಳು, ಜನಸಂಪರ್ಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಇದ್ದರೂ, ಕುಟುಂಬದ ಎಲ್ಲ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನ ನಿಭಾಯಿಸುವ ಮೂಲಕ ದೇವೇಗೌಡರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಕೊರತೆ ಉಂಟಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಂಡರು.

ರಾಜಕೀಯದಿಂದ ಸದಾ ದೂರ:
ದೇವೇಗೌಡ ಕುಟುಂಬದ ಪ್ರಮುಖ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರು ರಾಜಕೀಯ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಂತ ವಿರಳ. ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರ, ರಾಜಕೀಯ ಭಾಷಣಗಳು ಅಥವಾ ಪಕ್ಷದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಎಂದಿಗೂ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿರಲಿಲ್ಲ. ಇದೇ ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ವಿಶೇಷತೆ.

ಕುಟುಂಬವೇ ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ:
ದೇವೇಗೌಡರ ರಾಜಕೀಯ ಬದುಕು ಎಷ್ಟೇ ಬ್ಯುಸಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸಿದರು. ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಂಸ್ಕಾರ ಹಾಗೂ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನ ಉಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.

ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಮಕ್ಕಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ:
ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಹೆಚ್.ಡಿ ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಸೇರಿದಂತೆ ದೇವೇಗೌಡರ ಮಕ್ಕಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಅಪಾರವಾಗಿದೆ. ಶಿಸ್ತು, ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ಜನರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯುವ ಗುಣಗಳನ್ನ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಿದ್ದಾರೆ.

ಅತಿಥಿ ಸತ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಪರಿಚಿತ:
ದೇವೇಗೌಡರ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಬರುವ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರು, ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಹಾಗೂ ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ ಬರಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಗುಣಕ್ಕಾಗಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರು ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅಧಿಕಾರದ ಆಡಂಬರಕ್ಕಿಂತ ಆತಿಥ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ನೀಡುವುದು ಅವರ ವಿಶೇಷ ಗುಣ.

ಸರಳ ಉಡುಗೆ, ಸರಳ ಬದುಕು:
ಸರಳ ಸೀರೆ, ಕಡಿಮೆ ಆಭರಣ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಸರಳ ಜೀವನಶೈಲಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರ ಗುರುತು. ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿಯ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಹಿಳೆಯಂತೆ ಬದುಕುವುದನ್ನೇ ಅವರು ಇಷ್ಟಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಸಂಕಷ್ಟದ ಸಮಯದಲ್ಲೂ ಧೈರ್ಯದ ಬೆಂಬಲ:
ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಏರಿಳಿತಗಳು ಸಹಜ. ಅಧಿಕಾರ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ, ಚುನಾವಣಾ ಸೋಲುಗಳಲ್ಲೂ ದೇವೇಗೌಡರಿಗೆ ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಿದವರು ಚೆನ್ನಮ್ಮ. ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದ ವಾತಾವರಣವನ್ನ ಉಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ದೇವೇಗೌಡರ ಯಶಸ್ಸಿನ ಹಿಂದಿನ ಮೌನ ಶಕ್ತಿ:
ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೂ, ದೇವೇಗೌಡರ ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನದ ಯಶಸ್ಸಿನ ಹಿಂದೆ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರ ತ್ಯಾಗ, ಸಹನೆ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಅನೇಕರು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕುಟುಂಬದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ದೇವೇಗೌಡರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬದುಕಿನ ಮೇಲೆ ಗಮನ ಹರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲೂ ಗೌರವ:
ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರು ರಾಜಕೀಯ ಹೇಳಿಕೆಗಳಿಂದಲ್ಲ, ತಮ್ಮ ನಡವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಸರಳ ಜೀವನದಿಂದಲೇ ಜನರ ಗೌರವ ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರಾಜಕೀಯ ಕುಟುಂಬದ ಹಿರಿಯ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಪ್ರಚಾರದ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ದೂರ ಉಳಿಯುವುದು ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ದೊಡ್ಡ ವಿಶೇಷತೆ.

ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿದ ಹಿರಿಯರು:
ದೇವೇಗೌಡರ ಕುಟುಂಬವು ರಾಜ್ಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಕುಟುಂಬದ ಸಂಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಕುಟುಂಬದ ಎಲ್ಲ ಸದಸ್ಯರಿಗೂ ಅವರು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಮಾದರಿ:
ಕುಟುಂಬದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಾ, ಪತಿಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬದುಕಿಗೆ ಬಲವಾದ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರು ಅನೇಕ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಮೌನದಲ್ಲಿಯೇ ದೊಡ್ಡ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರ ಜೀವನ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಭಾರತದ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಹೆಚ್.ಡಿ ದೇವೇಗೌಡರ ಹೆಸರು ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಚಿರಸ್ಥಾಯಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಅವರ ಬದುಕಿನ ಹಿಂದಿನ ಮೌನ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಅವರ ಹೆಸರು ಸದಾ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.