ನವದೆಹಲಿ: 2026-27 ರ ಜನಗಣತಿಯ (Census) ಹಂತ 1 ರಲ್ಲಿ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಅಧಿಕೃತ ಅಧಿಸೂಚನೆಯನ್ನು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ. ಇದನ್ನು ಮನೆ ಪಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ವಸತಿ ಗಣತಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯ ಹೊರಡಿಸಿರುವ ಮತ್ತು ಗೆಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಈ ಅಧಿಸೂಚನೆಯು, ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಜನಗಣತಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮನೆಗಳಿಗೆ ಕೇಳುವ 33 ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದೆ.
ಈ ಮೊದಲ ಹಂತವು ಮನೆಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟ, ನೀರು, ವಿದ್ಯುತ್, ಶೌಚಾಲಯ, ಅಡುಗೆ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು, ಆಸ್ತಿಗಳು ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಭವಿಷ್ಯದ ನೀತಿಗಳು, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಲು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಗೌಪ್ಯವಾಗಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೇವಲ ಜನಗಣನಾ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಗಣರಾಜ್ಯೋತ್ಸವಕ್ಕೆ 2 ದಿನ ಬಾಕಿ – ಪಂಜಾಬ್, ಜಮ್ಮು ಕಾಶ್ಮೀರ, ರಾಜಸ್ಥಾನ ಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೈ ಅಲರ್ಟ್
ವಸತಿ, ನೀರು ಸರಬರಾಜು, ನೈರ್ಮಲ್ಯ, ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರವೇಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸರ್ಕಾರಿ ನೀತಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ವಸತಿ ಗಣತಿಯು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ದತ್ತಾಂಶವು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದಲ್ಲಿನ ಅಂತರವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಹಂತದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 33 ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು 5 ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
1. ಮನೆಯ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ ವಿವರಗಳು
ಜನಗಣತಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮೊದಲು ಮನೆಯ ಮೂಲ ಗುರುತಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತಾರೆ.
1. ಕಟ್ಟಡ ಸಂಖ್ಯೆ (ಪುರಸಭೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಅಥವಾ ಜನಗಣತಿ ಸಂಖ್ಯೆ)
2. ಜನಗಣತಿ ಮನೆ ಸಂಖ್ಯೆ
ಈ ವಿವರಗಳು ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರಚನೆಯನ್ನು ಅನನ್ಯವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
2. ಮನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ವಸ್ತು ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿ
ಮುಂದಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಗುಂಪು ಮನೆಯ ರಚನೆಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ.
3. ನೆಲಹಾಸಿಗೆ ಬಳಸುವ ಮುಖ್ಯ ವಸ್ತು
4. ಗೋಡೆಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ಮುಖ್ಯ ವಸ್ತು
5. ಛಾವಣಿಗೆ ಬಳಸುವ ಮುಖ್ಯ ವಸ್ತು
6. ಜನಗಣತಿ ಮನೆಯ ಪ್ರಸ್ತುತ ಬಳಕೆ (ವಸತಿ, ವಾಣಿಜ್ಯ, ಮಿಶ್ರ, ಇತ್ಯಾದಿ)
7. ಜನಗಣತಿ ಮನೆಯ ಒಟ್ಟಾರೆ ಸ್ಥಿತಿ
ಈ ಮಾಹಿತಿಯು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಸತಿ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
3. ಮನೆ ಸಂಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿವರಗಳು
ನಂತರ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮನೆಯ ಮೂಲ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾರೆ
8. ಮನೆಯ ಸಂಖ್ಯೆ
9. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಒಟ್ಟು ಜನರ ಸಂಖ್ಯೆ
10. ಮನೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರ ಹೆಸರು
11. ಮನೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನ ಲಿಂಗ
12. ಮನೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ, ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡ ಅಥವಾ ಇತರ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರೇ?
4. ಮಾಲೀಕತ್ವ, ಕೊಠಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಸೌಕರ್ಯಗಳು
ಈ ವಿಭಾಗವು ಮಾಲೀಕತ್ವ ಮತ್ತು ಮೂಲಭೂತ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ
13. ಮನೆಯ ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಸ್ಥಿತಿ
14. ಮನೆಯಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಕೊಠಡಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ
15. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ವಿವಾಹಿತ ದಂಪತಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ
16. ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಮುಖ್ಯ ಮೂಲ
17. ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳ ಲಭ್ಯತೆ
18. ಬೆಳಕಿನ ಮುಖ್ಯ ಮೂಲಗಳು
19. ಶೌಚಾಲಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶ
20. ಶೌಚಾಲಯದ ಪ್ರಕಾರ
21. ತ್ಯಾಜ್ಯ ನೀರಿನ ಹೊರಹರಿವಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
22. ಸ್ನಾನದ ಸೌಲಭ್ಯದ ಲಭ್ಯತೆ
23. ಅಡುಗೆಮನೆ ಮತ್ತು LPG/PNG ಸಂಪರ್ಕದ ಲಭ್ಯತೆ
24. ಅಡುಗೆಗೆ ಬಳಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಇಂಧನ
5. ಗೃಹ ಆಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪರ್ಕ ವಿವರಗಳು
ಕೊನೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಮನೆಯ ಸ್ವತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.
25. ರೇಡಿಯೋ ಅಥವಾ ಟ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಟರ್ ಲಭ್ಯತೆ
26. ದೂರದರ್ಶನದ ಲಭ್ಯತೆ
27. ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಪ್ರವೇಶ
28. ಲ್ಯಾಪ್ಟಾಪ್ ಅಥವಾ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಲಭ್ಯತೆ
29. ದೂರವಾಣಿ, ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ ಅಥವಾ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ಫೋನ್ ಲಭ್ಯತೆ
30. ಸೈಕಲ್, ಸ್ಕೂಟರ್, ಮೋಟಾರ್ ಸೈಕಲ್ ಅಥವಾ ಮೊಪೆಡ್ ಲಭ್ಯತೆ
31. ಕಾರು, ಜೀಪ್ ಅಥವಾ ವ್ಯಾನ್ ಲಭ್ಯತೆ
32. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಧಾನ್ಯಗಳು
33. ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ (ಜನಗಣತಿ ಸಂಬಂಧಿತ ಸಂವಹನಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಬೇಕು)
