ಹಾರ್ಮುಜ್ ಬಳಿಕ ಬಾಬ್ ಅಲ್-ಮಂಡೇಬ್ ಜಲಸಂಧಿ ಬಂದ್‌ ಭೀತಿ – ಭಾರತಕ್ಕೇನು ಪರಿಣಾಮ?

ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇಸ್ರೇಲ್‌ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುತ್ತಿರುವ ಇರಾನ್, ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾಗೆ ಭಾರಿ ಪೆಟ್ಟು ನೀಡಿದೆ. ಇದೀಗ ತನ್ನ ವಿರೋಧಿಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಮತ್ತೊಂದು ಜಲಸಂದಿ ಬಂದ್ ಮಾಡುವ ಬಗ್ಗೆ ಸುಳಿವು ನೀಡಿದೆ.

ಇರಾನ್‌ -ಇಸ್ರೇಲ್‌ ಅಮೆರಿಕ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಇದೀಗ ಯೆಮೆನ್‌ನ ಹೌತಿ ಬಂಡುಕೋರ ಪಡೆ ಎಂಟ್ರಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದು, ಇರಾನ್‌ ಪರವಾಗಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕಿಳಿದಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಇರಾನ್‌ ವಾರ್‌ನಿಂದಾಗಿ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ಚೋಕ್‌ಪಾಯಿಂಟ್‌ ಆಗಿರುವ ಹಾರ್ಮುಜ್‌ ಜಲಸಂಧಿ ಸ್ಥಗಿತವಾಗಿ ಇಂಧನ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ತಲ್ಲಣ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ, ಈಗ ಹೌತಿ ಪಡೆಗಳ ಎಂಟ್ರಿಯಿಂದಾಗಿ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಚೋಕ್‌ ಪಾಯಿಂಟ್‌ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳ್ಳುವ ಆತಂಕ ಎದುರಾಗಿದೆ.

ಇಸ್ರೇಲಿ ಪಡೆಗಳು ಇರಾನ್, ಲೆಬನಾನ್, ಇರಾಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಇಸ್ರೇಲಿ ಮಿಲಿಟರಿ ತಾಣಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಬ್ಯಾಲಿಸ್ಟಿಕ್ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದ್ದು, ಇಸ್ರೇಲ್‌ ಆಕ್ರಮಣ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವವರೆಗೂ ಕಾರ್ಯಚರಣೆ ನಡೆಸುತ್ತೇವೆ. ಅಲ್ಲದೆ,ಬಾಬ್ ಅಲ್-ಮಂಡೇಬ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದೆ. ಹಾಗಿದ್ರೆ ಬಾಬ್-ಅಲ್‌ ಮಂಡೇಬ್‌ ಜಲಸಂಧಿ ಬಂದ್‌ ಮಾಡಿದ್ರೆ ಏನಾಗುತ್ತೆ? ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಇದರ ಪರಿಣಾಮವೇನು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಹೌತಿಗಳ ಬೆದರಿಕೆ:
ಇರಾನ್ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಹೌತಿಗಳು ಎಂಟ್ರಿ ಕೊಟ್ಟಿರುವುದು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಕದನರಂಗ ಸಕ್ರಿಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯು ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಬಾಬ್ ಅಲ್-ಮಂಡೇಬ್‌ ಮುಚ್ಚಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೌತಿಗಳು ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ತೈಲ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಇರಾನ್ ಹಾಗೂ ಮಿತ್ರಪಡೆಗಳು ಎರಡೂ ತುದಿಗಳಿಂದ ಹಿಂಡುತ್ತಿವೆ.

ಬಾಬ್ ಅಲ್-ಮಂಡೇಬ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಭೌಗೋಳಿಕ ಮಹತ್ವ:
ಬಾಬ್ ಅಲ್-ಮಂಡೇಬ್ ಎಂದರೆ ಅರೇಬಿಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ʼಕಣ್ಣೀರಿನ ದ್ವಾರʼ ಎಂದರ್ಥ. ಸರಿಸುಮಾರು 100 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉದ್ದ ಮತ್ತು 30 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಅಗಲವಿರುವ ಇದು ಕೆಂಪು ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಅಡೆನ್ ಕೊಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಅರೇಬಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಯೆಮನ್ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಡಿಜಿಬೌಟಿ ಹಾಗೂ ಎರಿಟ್ರಿಯಾವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವ ಕಿರಿದಾದ ಜಲಸಂಧಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಏಷ್ಯಾ ಹಾಗೂ ಯುರೋಪ್‌ ನಡುವಿನ ಸರಕುಗಳು ಹಾದು ಹೋಗಲು ಇರುವ ಸೂಯೆಜ್‌ ಕಾಲುವೆಯ ದಕ್ಷಿಣ ದ್ವಾರವಾಗಿದ್ದು, ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ನೋಡಲು ಕಿರಿದಾಗಿ ಕಂಡರೂ ಈ ಜಲಸಂಧಿ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಮಹತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಬಾಬ್ ಅಲ್-ಮಂಡೇಬ್ ನ ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ:
ಇದು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸಾಕಷ್ಟು ಮಹತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಏಷ್ಯಾ ಹಾಗೂ ಯುರೋಪ್‌ ನಡುವೆ ನಡೆಯುವ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ವಾಣಿಜ್ಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಈ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ದಾಟಿ ಸೂಯೆಜ್‌ ಕಾಲುವೆಯ ಮೂಲಕವೇ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಇದು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಜನನಿಬಿಡ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಜಲಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ ಸಾಗಣೆಯ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ 10 ರಿಂದ 12ರಷ್ಟು ಬಾಬ್ ಅಲ್-ಮಂಡೇಬ್ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಪರ್ಷಿಯನ್‌ ಕೊಲ್ಲಿಯಿಂದ ಅಮೆರಿಕಾ ಹಾಗೂ ಯುರೋಪ್‌ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಾಗಾಟವಾಗುವ ಇಂಧನದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಪೂರೈಕೆಯಾಗುವ ಬಹುತೇಕ ತೈಲವೂ ಇದೇ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ.

ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರದ ಸರಿಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ 12ರಷ್ಟು ಇದೇ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತದೆ, ಹೀಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಕಡಲ ವ್ಯಾಪಾರದ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ 10ರಷ್ಟು ಸೇರಿದಂತೆ ಶೇ.40 ರಷ್ಟು ಕಂಟೇನರ್ ಸಂಚಾರ ದಟ್ಟಣೆ ಈ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕ ಸೂಯೆಜ್ ಕಾಲುವೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹೌತಿಗಳ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು, ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉಲ್ಬಣವಾದರೆ, ಇರಾನ್‌ ಬೆಂಬಲಕ್ಕೆ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿವೆ.

ಈಗಾಗಲೇ ಯುದ್ಧದಿಂದಾಗಿ ಹಾರ್ಮುಜ್‌ ಜಲಸಂಧಿ ಸ್ಥಗಿತವಾಗಿದ್ದು, ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಇಂಧನ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆ ಎದುರಾಗಿದ್ದು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಹಣದುಬ್ಬರ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಆತಂಕ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಈ ಬಾಬ್ ಅಲ್-ಮಂಡೇಬ್ ಜಲಸಂಧಿ ಸಹ ಸ್ಥಗಿತವಾದರೆ, ಸೂಯೆಜ್ ಕಾಲುವೆಯ ಮೂಲಕ ಚಲಿಸುವ ತೈಲ ಮತ್ತು ಅನಿಲ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಕೇಪ್ ಆಫ್ ಗುಡ್ ಹೋಪ್ ಮೂಲಕ ತಿರುಗಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ದೂರದ ಹಾದಿಯಾಗಲಿದ್ದು, ಸಾಕಷ್ಟು ಸಮಯ ವೆಚ್ಚದ ಜೊತೆಗೆ ಸರಕುಗಳ ಸಾಗಾಟದಲ್ಲಿ ವಿಳಂಬವಾಗಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುವಂತಾಗುತ್ತದೆ.

ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಏನು?
ಭಾರತಕ್ಕೆ ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಭಾರಿಯಾಗಿರಲಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಆಮದಾಗುವ ಬಹುತೇಕ ಇಂಧನ ಇದೇ ಸೂಯೆಜ್‌ ಕಾಲುವೆಯ ಮೂಲಕವೇ ಬರುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಜಲಸಂಧಿ ಸ್ಥಗಿತವಾದರೆ, ರಷ್ಯಾ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಕೇಪ್ ಆಫ್ ಗುಡ್ ಹೋಪ್ ಬಳಸಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಲಿದ್ದು, ರಷ್ಯಾದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಆಗಮನದಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ 1 ತಿಂಗಳ ವಿಳಂಬಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮದ ಮೇಲೆ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀಳಲಿದ್ದು, ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ, ಜೊತೆಗೆ ಹಣದುಬ್ಬರದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.

ಇನ್ನು, ದೇಶದ ರಫ್ತು ವಲಯಕ್ಕೂ ಹೊಡೆತ ಬೀಳಲಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಶೇ.50ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ರಫ್ತು ಈ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕವೇ ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ.ಆದರೆ ಜಲಸಂಧಿ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿದ್ದೇ ಆದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಸಾಗುವಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಲಿದ್ದು ಶಿಪ್ಪಿಂಗ್ ವೆಚ್ಚ ಹೆಚ್ಚಳದಿಂದ ಭಾರತೀಯ ರಫ್ತುದಾರರ ಲಾಭಾಂಶ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ಯುದ್ಧದಿಂದಾಗಿ ಹಾರ್ಮುಜ್‌ ಜಲಸಂಧಿ ಸ್ಥಗಿತದ ಏಟನ್ನೇ ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಆಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿರುವಾಗ ಏಷ್ಯಾ ಹಾಗೂ ಯುರೋಪ್‌ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಮೆರಿಕವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಮತ್ತೊಂದು ಜಲಸಂಧಿಯೇನಾದರೂ ಸ್ಥಗಿತವಾಗಿದ್ದೇ ಆದಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಕಷ್ಟು ತೊಂದರೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದಂತು ಖಚಿತ ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.